8. Sınıf Matematik Dersi Ünite, Konu ve Kazanımları 2017

8. Sınıf Matematik Dersi Ünite, Konu ve Kazanımları 2017

Milli Eğitim Bakanlığı (MEB) tarafından yayınlanan ve 2017 – 2018 eğitim – öğretim yılından itibaren uygulanmaya başlayacak olan 8. sınıf Matematik Dersi Öğretim Programı (müfredatı) ünite, konu ve kazanım açıklamaları.

Ünite: 8.2. Cebir

Öğrenme alanı: Cebir

Konu: 8.2.1. Cebirsel İfadeler ve Özdeşlikler

Açıklamalar: Terimler veya kavramlar: özdeşlik, çarpanlara ayırma

Kazanımlar:

8.2.1.1. Basit cebirsel ifadeleri anlar ve farklı biçimlerde yazar.

  • Terim, katsayı ve değişkenin anlamları üzerinde durulur. Sabit terimin de bir katsayı olduğu vurgulanır.
  • x+5, 3x, x2, -6y2, a2.b, 2a+2b gibi temel cebirsel ifadeler üzerinde durulur.

8.2.1.2. Cebirsel ifadelerin çarpımını yapar.

  • y(3y-2), (2x+3)(5x-1) gibi işlemler üzerinde durulur.
  • Cebirsel ifadelerdeki katsayılar tam sayılardan seçilir.
  • Cebirsel ifadelerle çarpma işlemini modellerle yapmaya yönelik çalışmalara yer verilir.

8.2.1.3. Özdeşlikleri modellerle açıklar.

  • (a ± b)2 = a2 ± 2ab + b2 ve a2 – b2 = (a – b)(a + b) özdeşlikleriyle sınırlı kalınır.
  • Özdeşliklerdeki katsayılar tam sayılardan seçilir.

8.2.1.4. Cebirsel ifadeleri çarpanlara ayırır.

  • Ortak çarpan parantezine alma ile iki kare farkı ve a² ± 2ab + b² biçimindeki tamkare ifadelerin çarpanlara ayırma işlemleri ele alınır.
  • Cebirsel ifadelerdeki katsayılar ve kökleri tam sayılar içinde kalacak biçimde seçilir.
  • Gruplandırarak çarpanlarına ayırma yöntemine girilmez.
  • Tamkare olmayan ikinci dereceden ifadelerin çarpanlara ayrılma işlemlerine girilmez.

Konu: 8.2.2. Doğrusal Denklemler

Açıklamalar: Terimler veya kavramlar: bağımlı değişken, bağımsız değişken, doğrusal denklem, eğim

Kazanımlar:

8.2.2.1. Birinci dereceden bir bilinmeyenli denklemleri çözer.

  • Bu sınıf düzeyinde katsayıları rasyonel sayı olan denklemlere yer verilir.

8.2.2.2. Koordinat sistemini özellikleriyle tanır ve sıralı ikilileri gösterir.

  • Koordinat sistemi üzerinde yer belirlemeyle gerçek hayat durumlarını ilişkilendirmeye yönelik çalışmalara yer verilir.

8.2.2.3. Aralarında doğrusal ilişki bulunan iki değişkenden birinin diğerine bağlı olarak nasıl değiştiğini tablo ve denklem ile ifade eder.

  • Tablo ile yapılan gösterimlerde sıralı ikililer biçiminde ifadelere de yer verilir.
  • İki değişkenden birinin değerinin, diğer değişkenin aldığı değere göre nasıl değiştiği ve bu durumda hangisinin bağımlı hangisinin bağımsız değişken olduğu incelenir.

8.2.2.4. Doğrusal denklemlerin grafiğini çizer.

  • Doğrunun eksenleri hangi noktalarda kestiği, eksenlere paralelliği, orijinden geçip geçmediği durumlar ele alınır.

8.2.2.5. Doğrusal ilişki içeren gerçek hayat durumlarına ait denklem, tablo ve grafiği oluşturur ve yorumlar.

  • Doğrunun grafiği yorumlanırken doğru üzerindeki noktaların x ve y koordinatları arasındaki ilişki, eksenleri hangi noktalarda kestiği, orijinden geçip geçmediği, eksenlere paralelliği durumları ele alınır.

8.2.2.6. Doğrunun eğimini modellerle açıklar, doğrusal denklemleri ve grafiklerini eğimle ilişkilendirir.

  • Eğimin işaretinin ve büyüklüğünün anlamı üzerinde durulur.
  • Günlük hayatla ilişkili modellemelerde eğimin dikey uzunluğun yatay uzunluğa oranı olduğu dikkate alınarak işareti üzerinde durulmaz.
  • Gerektiğinde uygun bilgi ve iletişim teknolojilerinden yararlanılır.

Konu: 8.2.3. Eşitsizlikler

Açıklamalar: Terimler veya kavramlar: büyük veya eşit, küçük veya eşit, eşitsizlik
Semboller: ≥, ≤

Kazanımlar:

8.2.3.1. Birinci dereceden bir bilinmeyenli eşitsizlik içeren günlük hayat durumlarına uygun matematik cümleleri yazar.

  • Örneğin “Anaokuluna en az 3 yaşında olan çocuklar kabul ediliyor.”ifadesinde çocukların yaşı x ile temsil edildiğinde, eşitsizlik x ≥ 3 olarak belirtilebilir.

8.2.3.2. Birinci dereceden bir bilinmeyenli eşitsizlikleri sayı doğrusunda gösterir.

  • x ≥ -1, -3 ≤ t < 7, a < 1 gibi durumlar inceletilir.

8.2.3.3. Birinci dereceden bir bilinmeyenli eşitsizlikleri çözer.

  • En çok iki işlem gerektiren eşitsizlikler seçilir.
  • Eşitsizliğin her iki tarafı negatif bir sayı ile çarpılır veya bölünürse eşitsizliğin yön değiştireceğinin fark edilmesine yönelik çalışmalara yer verilir.Matematik Dersi Öğretim Programı

Ünite: 8.3. Geometri ve Ölçme

Öğrenme alanı: Geometri ve Ölçme

Konu: 8.3.1. Üçgenler

Açıklamalar: Terimler veya kavramlar: kenarortay, açıortay, yükseklik, üçgen eşitsizliği, dik kenarlar, hipotenüs,
Pisagor bağıntısı

Kazanımlar:

8.3.1.1. Üçgende kenarortay, açıortay ve yüksekliği inşa eder.

  • Kâğıtları katlayarak, keserek veya kareli kâğıt üzerinde çizim yaparak üçgenin elemanlarını oluşturmaya yönelik çalışmalara yer verilir.
  • Eşkenar, ikizkenar ve dik üçgen gibi özel üçgenlerde kenarortay, açıortay ve yüksekliğin özelliklerini belirlemeye yönelik çalışmalara da yer verilir.

8.3.1.2. Üçgenin iki kenar uzunluğunun toplamı veya farkı ile üçüncü kenarının uzunluğunu ilişkilendirir.

  • Somut modeller kullanılarak yapılacak etkinliklere yer verilebilir.
  • Uygun bilgisayar yazılımları ile üçgen eşitsizliğini anlamaya yönelik çalışmalara yer verilebilir.

8.3.1.3. Üçgenin kenar uzunlukları ile bu kenarların karşısındaki açıların ölçülerini ilişkilendirir.

8.3.1.4. Yeterli sayıda elemanının ölçüleri verilen bir üçgeni çizer.

  • (1) Üç kenarının uzunluğu, (2) bir kenarının uzunluğu ile iki açısının ölçüsü, (3) iki kenar uzunluğu ile bu kenarların arasındaki açının ölçüsü verilen üçgenlerin uygun araçlar kullanılarak çizilmesi sağlanır. Dinamik geometri yazılımları ile yapılacak çalışmalara yer verilebilir.

8.3.1.5. Pisagor bağıntısını oluşturur, ilgili problemleri çözer.

  • Pisagor bağıntısının gerçek hayat uygulamalarına yönelik çalışmalara yer verilir.
  • Koordinat düzlemi üzerinde verilen iki nokta arasındaki uzaklığı Pisagor bağıntısını kullanarak bulma çalışmalarına yer verilir. İki nokta arasındaki uzaklık formülü verilmez.
  • Kenar uzunlukları verilen bir üçgenin dik üçgen olup olmadığına Pisagor bağıntısını kullanarak karar vermeye yönelik çalışmalar yapılır.

Konu: 8.3.2. Dönüşüm Geometrisi

Açıklamalar: Terimler veya kavramlar: yansıma, öteleme, görüntü, simetri doğrusu

Kazanımlar:

8.3.2.1. Nokta, doğru parçası ve diğer şekillerin öteleme sonucundaki görüntülerini çizer.

  • Kareli veya noktalı kâğıt, koordinat sistemi üzerinde çalışmalar yapılır.
  • Dinamik geometri yazılımları ile yapılacak çalışmalara da yer verilebilir .
  • Ötelemede şekil üzerindeki her bir noktanın aynı yönde hareket ettiği ve şekil ile görüntüsünün eş olduğu fark ettirilir.

8.3.2.2. Nokta, doğru parçası ve diğer şekillerin yansıma sonucu oluşan görüntüsünü oluşturur.

  • Kareli veya noktalı kâğıt, koordinat sistemi üzerinde çalışmalar yapılır.
  • Dinamik geometri yazılımları ile yapılacak çalışmalara da yer verilebilir.
  • Yansımada şekil ile görüntüsü üzerinde birbirlerine karşılık gelen noktaların simetri doğrusuna dik ve aralarındaki uzaklıkların eşit olduğu bu nedenle şekil ile görüntüsünün eş olduğu fark ettirilir.
  • Simetri doğrularının üzerinde olan şekillerle de çalışmalar yapılır.Matematik Dersi Öğretim Programı

8.3.2.3. Çokgenlerin öteleme ve yansımalar sonucunda ortaya çıkan görüntüsünü oluşturur.

  • En çok iki ardışık öteleme veya yansımaya yer verilir.
  • Desen, motif ve benzeri görsellerde öteleme veya yansıma dönüşümlerini belirlemeye yönelik çalışmalara yer verilir.
  • Geleneksel sanatlarımızdan (çini, seramik, dokuma vb.) örnekler de dikkate alınır.

Konu: 8.3.3. Eşlik ve Benzerlik

Açıklamalar: Terimler veya kavramlar: benzerlik oranı
Semboller: eşlik için “ ≅” sembolü, benzerlik için “ ~ ”

Kazanımlar:

8.3.3.1. Eşlik ve benzerliği ilişkilendirir, eş ve benzer şekillerin kenar ve açı ilişkilerini belirler.

  • Düzlemsel şekilleri karşılaştırarak eş olup olmadıklarını belirlemeye yönelik etkinliklere yer verilir.
  • Eş çokgenlerde karşılıklı kenar uzunluklarının ve açı ölçülerinin eşit, benzer çokgenlerde ise karşılık gelen açı ölçülerinin eşit fakat kenar uzunluklarının orantılı olduğu vurgulanır. Eş çokgenlerin benzer olduğu ancak benzer çokgenlerin eş olmalarının gerekmediği vurgulanır. KKK, AKA gibi üçgenlerde eşlik ve benzerlik kuralları özel olarak verilmez.
  • Somut modellerle, kareli kâğıtla veya kâğıtları katlayarak yapılacak çalışmalara yer verilir.

8.3.3.2. Benzer çokgenlerin benzerlik oranını belirler, bir çokgene eş ve benzer çokgenler oluşturur.

  • Somut modellerle, kareli kâğıtla veya kâğıtları katlayarak yapılacak çalışmalara yer verilir.
  • Gerektiğinde uygun bilgi ve iletişim teknolojilerinden yararlanılır.
  • Çokgenlerde benzerlik problemlerine girilmez.

Konu: 8.3.4. Geometrik Cisimler

Açıklamalar: Terimler veya kavramlar: taban, yükseklik, yüzey alanı, piramit, silindir, prizma

Kazanımlar:

8.3.4.1. Dik prizmaları tanır, temel elemanlarını belirler, inşa eder ve açınımını çizer.

  • Somut modellerle çalışmalara yer verilir.
  • Bilgi ve iletişim teknolojilerinden yararlanılabilir.

8.3.4.2. Dik dairesel silindirin temel elemanlarını belirler, inşa eder ve açınımını çizer.

  • Somut modellerle çalışmalara yer verilir.
  • Bilgi ve iletişim teknolojilerinden yararlanılabilir.

8.3.4.3. Dik dairesel silindirin yüzey alanı bağıntısını oluşturur, ilgili problemleri çözer.

  • Somut modellerle çalışmalara yer verilir.
  • Bilgi ve iletişim teknolojilerinden yararlanılabilir.

8.3.4.4. Dik dairesel silindirin hacim bağıntısını oluşturur; ilgili problemleri çözer.

  • Somut modellerle çalışmalara yer verilir.
  • Bilgi ve iletişim teknolojilerinden yararlanılabilir.
  • Dik dairesel silindirin hacmini tahmin etmeye yönelik çalışmalara yer verilir.
  • Dik dairesel silindirin hacim bağıntısını dik prizmanın hacim bağıntısı ile ilişkilendirmeye yönelik çalışmalara yer verilir.Matematik Dersi Öğretim Programı

8.3.4.5. Dik piramidi tanır, temel elemanlarını belirler, inşa eder ve açınımını çizer.

  • Somut modellerle çalışmalara yer verilir.
  • Bilgi ve iletişim teknolojilerinden yararlanılabilir.
  • Alan ve hacim problemlerine girilmez.

8.3.4.6. Dik koniyi tanır, temel elemanlarını belirler, inşa eder ve açınımını çizer.

  • Somut modellerle çalışmalara yer verilir.
  • Bilgi ve iletişim teknolojilerinden yararlanılabilir.
  • Alan ve hacim problemlerine girilmez.

Ünite: 8.4. Veri İşleme

Öğrenme alanı: Veri İşleme

Konu: 8.4.1. Veri Analizi

Kazanımlar:

8.4.1.1. En fazla üç veri grubuna ait çizgi ve sütun grafiklerini yorumlar.

8.4.1.2. Verileri sütun, daire veya çizgi grafiği ile gösterir ve bu gösterimler arasında uygun olan dönüşümleri yapar.

  • Farklı gösterimlerin birbirlerine göre üstün ve zayıf yönleri üzerinde durulur.

Ünite: 8.5. Olasılık

Öğrenme alanı: Olasılık

Konu: 8.5.1. Basit Olayların Olma Olasılığı

Açıklamalar: Terimler veya kavramlar: olasılık, çıktı, olay, eş olasılık, imkânsız olay, kesin olay

Kazanımlar:

8.5.1.1. Bir olaya ait olası durumları belirler.

  • Örneğin 3 kırmızı, 5 mavi renkli topun bulunduğu bir torbadan top çekilmesi olayı ile ilgili olası durumların sayısının 8 olduğu ifade edilir . Birden fazla olayın olası durumları ele alınmaz.

8.5.1.2. “Daha fazla”, “eşit”, “daha az” olasılıklı olayları ayırt eder, örnek verir.

  • Olasılığı hesaplamayı gerektirmeyen sezgisel durumlar ele alınır. Örneğin bir okuldaki tüm öğretmen ve öğrencilerin isimlerinin yazılı olduğu bir listeden rastgele çekilen bir ismin öğrenciye ait olma olasılığının daha fazla olduğu, 15’i erkek öğrenci ve 15’i kız öğrenci olan bir sınıftan rastgele seçilen birinin kız öğrenci olma olasılığı ile erkek öğrenci olma olasılığının eşit olduğunu belirten çalışmalar yapılır.

8.5.1.3. Eşit şansa sahip olan olaylarda her bir çıktının olasılık değerinin eşit olduğunu ve bu değerin 1/n olduğunu açıklar.

  • Kazanım ifadesindeki n, olası durum sayısını temsil etmektedir.
  • Eşit şansa sahip olan ve olmayan olayları ayırt etmeye yönelik çalışmalara yer verilir. Olasılığın bir olayın olma şansına (olabilirliğine) ilişkin bir ölçüm olduğu vurgulanır.

8.5.1.4. Olasılık değerinin 0 ile 1 arasında (0 ve 1 dâhil) olduğunu anlar.

  • İmkânsız olay ve kesin olayın olasılık değerleri vurgulanır.
  • Bir olayın olma olasılığı ile olmama olasılığının toplamının 1 olduğu fark ettirilir.

8.5.1.5. Basit bir olayın olma olasılığını hesaplar.

  • Zar atıldığında tek sayı gelmesi gibi örnekler verilir.
  • Ayrık olan ve olmayan, bağımlı ve bağımsız olayların olasılığına girilmez.
  • Birden fazla olayın olma olasılığı ele alınmaz.

8. Sınıf Matematik Öğretim Programının Analizi

Ünitelere göre Konu ve Kazanım Sayıları

ÜniteKonu SayısıKazanım Sayısı
Cebir313
Geometri ve Ölçme416
Veri İşleme12
Olasılık15
Toplam936

En sık kullanılan terimler

8. Sınıf matematik dersi öğretim programı (müfredatı) kelime bulutu
8. Sınıf Matematik dersi öğretim programı kelime bulutu: Kelime ne kadar büyük yazılmışsa öğretim programında (müfredatta) o kadar sık geçmiş demektir.

8. Sınıf Matematik MEB ve EBA Kazanım Kavrama Testleri

İlgili öğretim programları:

Kaynak:

MEB websitesindeki programın orjinal hali (pdf biçiminde)

Yorum yapın